De schoonheid van het verval

Omdat ik tijdens het schrijven aan mijn boek zo ondergedompeld ben in de liefde en relaties, zie ik om mij heen eigenlijk alleen nog maar foto’s, tv-programma’s en artikelen rond dat onderwerp. Het is toch een vernauwing waar je in terechtkomt, waarbij je alles door de bril van de liefde gaat zien. En dat is zeker niet altijd een roze bril.
Zo las ik een tijdje geleden in een bijlage van de Volkskrant een interview met schrijfster Maria Goos over de breuk met acteur Peter Blok, met wie ze dertig jaar een relatie heeft gehad. Ik was verrast door de openhartigheid van Maria over dit persoonlijke verlies in haar leven. Ik heb vaak bij dat soort interviews dat ik me een beetje schaam: ‘Wat heb ik hiermee te maken, dit is zo privé?’ Maar dat gebeurde dit keer niet. Ik werd geraakt door de mooie en rake dingen die Maria erover zei, zoals:
‘Ik heb altijd gedacht dat Peter nog wel eens heel erg seks, drugs en rock ’n roll zou gaan doen. Maar ik had nooit gedacht dat hij zou ophouden van mij te houden. Dat heb ik nooit kunnen vermoeden. Er moet haast wel een hele grote noodzaak zijn want dit heeft bij heel veel mensen heel veel verdriet veroorzaakt. Blijkbaar was het een onontkoombare stap die moest worden gezet.’

Peter Blok heeft haar verlaten voor de twaalf jaar jongere Tsjitske Reidinga. Dat fascineert me, ook omdat ik het vaker om me heen zie gebeuren. Het cliché van de man die rond zijn vijftigste voor een (veel) jongere vrouw kiest en aan een volgende ‘leg’ begint. Wat is dat? Wat zit daarachter?
Rond de vijftig zijn vaak de meeste kinderen uit huis en blijf je samen over. Er breekt een nieuwe fase aan; er zijn minder impulsen, zorgen en afleidingen van buitenaf. Je wordt meer op jezelf teruggeworpen en je zult uit een ander vaatje moeten gaan tappen, alleen maar ook samen.
Bij een jonge vrouw (met jonge kinderen) hoef je dat niet bij jezelf aan te boren: de impulsen en het nieuwe leven blijven van buiten komen. Je begint opnieuw, maar eigenlijk is het niet nieuw want je gaat opnieuw beleven wat je al kent. Je gaat nogmaals dezelfde fases doorlopen met een tweede leg.

In mijn boek Een schat aan liefde spreek ik over de verschillende fases in de relatie: de opbouwfase, de fase van ontwikkeling, de creatiefase en de spirituele fase. Hier betreft het de spirituele fase waarbij je elkaar stimuleert om je eigen ontwikkeling door te maken, om diepere lagen in jezelf aan te boren. Je bent toegewijd aan de groei van de ander, omdat je beseft dat groei tot zuivering en vrijheid leidt. Je kunt elkaar meer en meer gaan liefhebben vanuit vrijheid.
In mijn coachingspraktijk merk ik dat vrouwen die spirituele fase makkelijker aangaan; ze hebben een onderzoekende inborst en zijn benieuwd naar wat er van binnen leeft en wat zich wil ontwikkelen. Mannen hebben daar meer angst voor, ze komen veelal pas tot zelfreflectie en persoonlijk onderzoek als er een dringende impuls of crisis van buitenaf is.

Ook krijg je in deze fase te maken met verval; fysiek ongemak, kwaaltjes, blessures, pijn aan gewrichten, rimpels, kaalheid. Bewegen is geen keuze meer maar noodzaak. De geest blijft jong maar fysiek gaat alles achteruit. De dood komt dichterbij, ook dat is samen ouder worden. Dat is uiteraard angstig en het kan zijn dat de angst voor het verval de man in de armen van een jongere vrouw drijft (andersom komt natuurlijk ook voor, denk aan Heleen van Rooyen, maar dat is een ander artikel). Als deze angst voor het verval echter wordt erkend en onderzocht, is er ook schoonheid in te vinden. Omdat je de beperkingen accepteert, richt je je op de werkelijkheid, op dat wat dichtbij is. Je gaat meer in het moment leven en je wordt milder en ontvankelijker voor een andere schoonheid van het leven. Kleine mooie dingen vallen op en ontroeren. Het is een intensere beleving van wat er is in plaats van het hunkeren naar wat er niet is. In de acceptatie is er minder bewijsdrang en meer overgave. Ook aan elkaar in de relatie.

‘Waarom is verliefdheid een gif voor de relatie waar je in zit, terwijl je dertig jaar gelukkig was?’ vraagt Goos zich af. ‘Het verschrikkelijke is dat zo’n grote liefde verloren is gegaan. Dat zeggen de kinderen ook: ‘Het ergste hieraan is dat blijkbaar ook een goed huwelijk naar de klote kan gaan.’ Dat is een grote teleurstelling. Maar ik heb absoluut geen hekel aan mannen gekregen, daarvoor houd ik teveel van mannen.’

De kracht van de liefde is gelukkig sterker. In al haar breekbaarheid komt ze heel krachtig over in dit interview.
Ze doet me denken aan een andere sterke vrouw: Isabelle Allende. Ik hoorde haar onlangs spreken in een TED talk ‘How to live passionately no matter your age’. Ze is 71 jaar en omarmt de vrijheid, de lichtheid en spiritualiteit van de levensfase waar ze inzit. En bij dat alles neemt haar passie absoluut niet af, dat is het mooie, de passiecellen kunnen ongeacht de leeftijd geactiveerd worden. Zie haar erotische fantasie over Antonio Banderas.

TED talk Isabelle Allende

Advertenties