Helpende reflex

Een van de leuke dingen van snuffelen in antiekwinkeltjes is dat je soms iets tegen het lijf loopt wat je in het reguliere circuit niet meer kan vinden. In mijn geval was dat een oud boekje getiteld ‘Dzogchen’, met daarin uitgewerkte lezingen van Z.H. de Dalai Lama, die hij gaf tijdens een rondreis langs Parijs, Londen en Helsinki, eind jaren ’80. Ik was zo blij met dit boekje dat ik me moest inhouden om de man van de winkel niet te omhelzen. Ik gaf hem de 5 euro (die voorin het boek met potlood stond geschreven) en snelde weg.

Ik heb er deze zomer doorlopend in gelezen. En een van de dingen die mij raakte was deze zin: ‘Hoofdoorzaak van geestelijke onrust en depressie is een gebrek aan genegenheid en affectie.’
‘Genegenheid en mededogen kunnen gevoelens van angst en wantrouwen wegnemen of verzachten.’ Dat is een verheugend bericht want iedereen kent wel iemand in zijn omgeving die kampt met depressie. En de meest directe hulp die dan geboden kan worden is het activeren van mededogen, een natuurlijke eigenschap waar we allemaal over beschikken.
Het is een vanzelfsprekende staat van zijn, een natuurlijke helpende reflex, die je ervaart als iemand vlak voor je neus valt, als er een ongeluk is gebeurd, of een van je naasten ziek is. Deze helpende reflex is er niet sporadisch maar onafgebroken. We gaan er echter vaak aan voorbij in het dagelijks leven.

Mededogen is een gevoel van nabijheid, maar ook van verantwoordelijkheid; het is het besef dat alles met elkaar verbonden is. Dat je niet alleen bent op je eigen eilandje, afgescheiden je eigen ding doen onder het mom van individualisme.
‘Iedere crisis is als een kettingreactie met iedere andere verbonden’, zo vervolgt de Dalai Lama. Eind jaren ’80 gezegd, nu zo actueel.
Crisis in Griekenland of Amerika, iedere dag stervende kinderen in Afrika..het is onlosmakelijk ook onze crisis.

De vraag die dit oproept is dus willen we er zorg voor dragen of wenden we ons af? Of het nou op macroniveau is of in ons privéleven; willen we vanuit mededogen reageren, er ruimte voor maken en ernaar handelen in ons dagelijks leven? Het is vaak een kleine moeite en het kan zoveel teweeg brengen, zoals blijkt uit dit voorbeeld van een vrouw die haar nieuwe buurvrouw bezoekt.
(uit: Een Zucht van verlichting, pag. 81).

Op een avond spreek ik met mijn nieuwe buurvrouw af om samen een wijntje te drinken en nader kennis te maken. Na de eerste koetjes en kalfjes, komen we te spreken over verlies in het leven en hoe je daar mee om kan gaan. Dan begint ze te vertellen over haar eigen ervaring met verlies. Ze heeft in één klap, door een ongeluk, drie geliefden verloren. Ik schrik in eerste instantie en voel hoe rauw en onverdraaglijk dit is. Maar ik blijf met mijn aandacht bij haar. Ik kon er helemaal voor haar zijn en meevoelen met haar, maar ik hoefde eigenlijk niets te doen want ze deed het zelf. Ik ervoer naast het verdriet en de pijn, ook de kracht van haar om de pijnlijke gebeurtenis een plaats te geven in haar leven. Het was pijnlijk, maar ook licht. Je zou kunnen zeggen dat het ik ver weg was en de zielsaanwezigheid dichtbij, zoiets.

Advertenties

Een gedachte over “Helpende reflex

  1. Dank je, Marthe, voor het bericht over mededogen en helpende reflex, ik maak het dagelijks mee dat mededogen een enorm helende werking is, als je eenmaal in contact bent met je oorspronkelijke zelf begint er iets te stromen wat alles kan helen, het is een geweldige ontdekking die ik de afgelopen jaren door meditatie mocht ontdekken,via veel stiltes met Thich Nath Hanh, Sogyal Rinpoche en Tenzin Wangyal Rinpoche, naar rechtstreekse Dzogchen van Longchenpa,en alles is werkelijk zoals het moet zijn en inzichzelf perfect, en het is iets wat ik eigenlijk altijd al heb geweten en nu herkend heb,ook in jouw boekje, dank je daarvoor

Reacties zijn gesloten.